Twentse gehandicapten terug naar instelling
11 APR 2007

De Twentse Zorgcentra (TZC) gaat een deel van haar gehandicapte cliënten weghalen uit de wijk Schelfhorst in Almelo. “De integratie in de samenleving is mislukt”, stelt interim directeur Hans van der Molen.

Tien jaar geleden zijn 180 bewoners gedwongen verhuisd naar kleinschalige woonvormen in de wijk Schelfhorst in Almelo. Het doel was om hen te laten integreren in de samenleving. Voor een deel van de gehandicapten pakt het wonen in de wijk echter niet goed uit. Ze zijn er eenzaam en zijn er belemmerd in hun bewegingsruimte.
 
Vrijheid
Zij zouden beter af zijn op een beschermd instellingsterrein, stelt Van der Molen: “Daar kunnen ze in alle vrijheid lopen en fietsen en kijkt niemand op van afwijkend gedrag.”
 
Integratie
Negentig bewoners willen terug naar de instelling. Voor hen is de sociale integratie in de samenleving een brug te ver. “Er is alleen fysieke integratie. Voor sommige categorieën bewoners is sociale integratie een illusie”, stelt Van der Molen. “Mensen met een complexe handicap gaan niet om met buurtbewoners. Ze zijn niet lid van sportverenigingen.”
 
Breuk
De TZC is de eerste zorginstelling die openlijk afstand neemt van het overheidsbeleid om de instellingen voor gehandicapten zo veel mogelijk af te breken en de bewoners als volwaardige burgers in de samenleving te laten leven. De stap van TZC heeft geleid tot heftige reacties.
 
Deconcentreren
Van der Molen is verbaasd over de ideologische geladenheid rond het decontratiebeleid. “Je moet per bewoner bekijken wat het beste is.”
Het is nog maar de vraag of het TZC lukt om de bewoners terug te plaatsen. Het zogeheten beleid van deconcentratie is zo dominant bij de overheid dat zorginstellingen met bouwplannen alleen toestemming krijgen als zij deconcentreren. Van der Molen hoopt dat het zorgkantoor en het Bouwcollege zich niet dogmatisch opstellen.
 
VWS
Het ministerie van VWS laat weten dat de voorkeur voor het deconcentratiebeleid al een jaar geleden is losgelaten. In de praktijk geven Bouwcollege en zorgkantoren echter nog steeds geen toestemming om te investeren in instellingsterreinen. CDA-Tweede-Kamerlid Jan de Vries dat onvoorstelbaar en heeft hierover Kamervragen gesteld. (BK)

origineel

Twentse Zorgcentra plaatsen verstandelijk gehandicapte weer in centrale instelling
05 APR 2007

De Twentse Zorgcentra (TZC) halen zo’n honderd verstandelijke gehandicapten die al tien jaar in wijken wonen terug naar de hoofdvestiging. Volgens de TZC vereenzaamt de helft van het aantal verstandelijk gehandicapten dat in woonwijken woont. Bovendien voelen patiënten zich in een centrale vestiging veiliger en kunnen ze daar meer van hun vrijheid genieten.

 
Door Esther van Andel - Het besluit van de zorginstelling staat haaks op het steven van de overheid om verstandelijk gehandicapten zo veel mogelijk op te nemen in de maatschappij.
 
Maar volgens TZC -directeur Hans van der Molen is het voor een bepaalde groep verstandelijk gehandicapten onmogelijk om te integreren.
 
‘Voor meervoudig verstandelijk gehandicapten of verstandelijk gehandicapten die doof of blind zijn is het niet mogelijk om te participeren in de maatschappij. Zelfs ondersteunend personeel kan daar niet bij helpen. Deze discussie speelt al jaren’, zegt Van der Molen.
 
‘Deconcentratie, waar de overheid voor pleit, is goed. Maar voor sommige groepen is dit een probleem. Communicatie met een aantal van deze mensen vaak onmogelijk. Ons personeel is wel getraind om met ze te communiceren, maar volledig zelfstandig leven en contacten maken kunnen ze niet.’
 
Rol buurtbewoners
Wat betreft het falen van de integratie van gehandicapten zegt Van der Molen dat het stokt bij de buurtbewoners. ‘Zij hadden ‘vriendelijk lachende mongolen’ als buur verwacht, maar merken dat veel verstandelijk gehandicapten geheel ander gedrag vertonen.'
 
'Van integratie komt in zo'n situatie niets terecht. De voorstanders van integratie zeggen dan dat de verzorgers en de instellingen zich meer moeten inspannen om een betere relatie op te bouwen, maar daarmee worden die overvraagd’, aldus Van der Molen.
 
Financieel gezond
Volgens de directeur is het geen geldkwestie dat de bewoners weer teruggaan naar de oude situatie. ‘Financieel gezien zijn we een gezonde organisatie. Het maakt niets uit of je meer personeel inzet om de integratie van deze groep meervoudig gehandicapten te bevorderen. Dat lukt toch niet. Bovendien zijn de woningen in de wijk verouderd en is het tijd voor vernieuwing’, zegt Van der Molen.
 
Afhankelijkheid
Tachtig mensen met een verstandelijke beperking die in de wijken wonen, blijven daar wonen. ‘Dit is de groep waar wel mee te praten valt en die zelfstandig genoeg is om in de wijk mee te doen. Voor de groep die terugkomt op de oude wooninstelling wordt elke dag een dagplanning gemaakt.'
 
'Zij krijgen dagelijks te eten en er wordt dagelijks op hun gelet. Met andere woorden: zij zijn afhankelijk van begeleiding. Wanneer ze zelf een keer boodschappen willen doen kan dat niet, want voor hun eigen veiligheid zitten zij opgesloten.’
 
Op de hoofdvestiging krijgen meervoudig gehandicapten veel meer bewegingsvrijheid. ‘Op het terrein krijgen ze overal voorrang en zijn ze binnen de muren van de instelling vrij om te gaan en te staan waar ze maar willen. Daar krijgen ze elke dag begeleiding en leven ze samen waardoor ze niet vereenzamen’, zegt Van der Molen. De honderd bewoners van de Twentse Zorgcentra zullen in fasen naar de grotere terreinen worden overgebracht.

Waarom de verstandelijk gehandicapten tien jaar geleden zijn verhuisd naar een zelfstandige woning in de wijk is volgens Van der Molen simpel. ‘Tien jaar geleden wisten we ook dat het niet goed was om deze mensen naar een woonwijk te verhuizen. Maar onder dwang van de overheid moesten we tegen onze zin in over naar een wijkwoning. Nu stellen we vast dat de woningen verouderen en dat de mensen zich onveilig en niet vrij voelen.’
 
Keuzevrijheid waarborgen
Het beleid van TZC is erop gericht dat de patiënt een keuze kan maken. ‘In dit geval hebben we de cliëntenvertegenwoordigers gevraagd hoe cliënten zich voelen onder de huidige situatie. Daaruit blijkt dat de helft de behoefte heeft om terug te gaan naar de oude situatie. De andere helft kan nog in de wijkwoningen blijven wonen. Ze hebben dus nog steeds een keuzevrijheid’, zegt Van der Molen.
 
MEE heeft twijfels
De vereniging voor cliëntenondersteuning MEE Nederland vraagt zich af of de mensen deze beslissing zelf hebben genomen, of dat er over hen is beslist. ‘Nu wordt er een oplossing gezocht voor de totaliteit’, zegt Kees Korthals, directeur van MEE Nederland. ‘Het zou ons niet verbazen als bewoners zodadelijk bij ons op de stoep staan, omdat dit ook niet de juiste oplossing is.’
 
Volgens Korthals is MEE de juiste instantie die de cliënten om hun eigen mening kan vragen. ‘Daar hebben wij de deskundigheid voor in huis. Als zorgaanbieder moet je dit probleem niet in je eentje oplossen. Daarvoor moet je samenwerken met andere instanties of mensen, bijvoorbeeld woningcorporaties of ouderen in de wijk die een steentje bij kunnen dragen. Over de zelfredzaamheid en de participatie van verstandelijk gehandicapten in de maatschappij zijn we gezamenlijk verantwoordelijk.’
 
Ook LFB heeft twijfels
Jan Martens van de Landelijke Federatie Belangenverenigingen Onderling Sterk (LFB), die opkomt voor de mensen met een verstandelijke beperking, is geschrokken van de actie van TZC. ‘De Twentse zorgcentra moet goed achter de oren krabben of ze de goede zorg bieden. Dat het de zorgleverancier niet lukt om deze mensen in tien jaar tijd te laten integreren in de maatschappij is toch raar. Blijkbaar hebben ze de verstandelijk gehandicapten niet goed voorbereid.’
 
Toch is Martens blij dat ongeveer de helft er wel voor kiest in de wijk te blijven wonen. ‘TZC in staat om aan de helft wel voldoende zorg te bieden. Bijna de helft van de bewoners in de wijken zeggen: ‘Laat mij maar wonen waar ik woon.’ Het is goed dat ze die kans krijgen.’
 
Lees ook: Herman Meininger over integratie van verstandelijk gehandicapten: ‘Overal is een mentaliteitsverandering nodig' (Zorg + Welzijn Magazine 3, maart 2007)
 
Meer weten? Lees dan ook de gratis Zorg + Welzijn Nieuwsbrief. Daarvoor kunt u zich hier aanmelden. Door hier te klikken leest u de laatste editie.

origineel

Alleen geregistreerde gebruikers kunnen reacties geven.
Log in of registreer.

Schrijf als eerste een commentaar

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved